
TRẦN ĐỨC NGUYÊN: TỪ "VIÊN GẠCH ĐẦU TIÊN" CỦA RADITORI ĐẾN MỘT TIẾNG NÓI CÁ NHÂN RÕ NÉT HƠN
Hoàng Huy Thịnh
Sau khi ban nhạc ngưng hoạt động, anh bước vào giai đoạn solo. Hiện tại, Nguyên đang chuẩn bị cho album đầu tay, dự kiến ra mắt trong năm 2026.
Từ những sân khấu văn nghệ học đường đến vai trò thủ lĩnh sáng tạo của Raditori, Trần Đức Nguyên chọn cách kể chuyện bằng âm nhạc - giản dị nhưng giàu cảm xúc. Sau khi ban nhạc ngưng hoạt động, anh bước vào giai đoạn solo. Với ‘Đã Từng’, Nguyên mở ra một chương mới: điềm tĩnh hơn, cá nhân hơn, và sẵn sàng đối diện với những điều không thể giữ lại.
*Từ những khởi đầu tự thân đến định hình cùng Raditori
Trần Đức Nguyên bắt đầu làm quen với âm nhạc từ năm 4 tuổi qua những phím đàn organ, nhưng phải đến tuổi 13-14, anh mới thực sự tìm thấy sự hứng thú với việc học nhạc một cách nghiêm túc. Guitar trở thành điểm tựa, bắt đầu từ những buổi học cùng ba, rồi tiếp nối bằng quá trình tự mày mò, tập đàn, tập hát và dần xây dựng một kết nối bền bỉ với âm nhạc.
Song song đó, những sân khấu văn nghệ học đường - từ lễ khai giảng, 20/11 đến các cuộc thi cấp trường, cấp tỉnh - trở thành nơi Nguyên tích lũy những trải nghiệm biểu diễn đầu tiên. Không quá lớn, nhưng đủ để Nguyên hình thành một ý niệm rõ ràng về việc theo đuổi âm nhạc lâu dài.
Từ cấp 3, Nguyên bắt đầu sáng tác, với ‘Đồng Tháp Quê Tôi’ như một dấu mốc đáng nhớ, dù vẫn còn nhiều nét đơn giản và ngây ngô. Nhưng chính giai đoạn này đặt nền móng cho tư duy viết nhạc sau này: xuất phát từ trải nghiệm cá nhân, giữ sự chân thật làm trung tâm.
Những nền tảng đó dần hội tụ trong Raditori (tiền thân là Radio Story) - nơi Nguyên vừa là người sáng lập, vừa là giọng hát chính, vừa là người sáng tác toàn bộ ca khúc. Hành trình lập band mang đúng tinh thần tự thân và nhiều bản năng, từ việc chạy khắp Sài Gòn tìm đồng đội đến việc kéo bạn bè cùng tập đàn để hình thành một nhóm. Và cũng từ đây, tiếng nói âm nhạc của Trần Đức Nguyên bắt đầu được định hình rõ ràng.
Trong quá trình sáng tác, Nguyên cho biết anh không bị cố định bởi một cách bắt đầu duy nhất. Có những bài đến từ một giai điệu có sẵn, từ đó anh phát triển chủ đề phù hợp; có những bài khởi nguồn từ một đoạn lời hoặc ý thơ đi kèm với cảm giác âm thanh ban đầu; cũng có lúc mọi thứ bắt đầu từ một trạng thái cảm xúc dâng trào, buộc anh phải tìm cách chuyển hoá thành ngôn ngữ âm nhạc. Với Nguyên, sáng tạo là một quá trình không bó buộc, miễn là không bỏ cuộc.
Khi nói về sự khác biệt giữa việc viết nhạc trong tập thể và ở giai đoạn hiện tại, Nguyên cho rằng cốt lõi trong cách viết của anh không thay đổi, bởi anh luôn giữ nguyên tắc phải trung thực với những gì mình thể hiện. Điểm khác biệt rõ nhất nằm ở tư duy phối khí: nếu trước đây cấu trúc âm thanh có phần tập trung vào những nhạc cụ chủ đạo, thì ở các dự án cá nhân, anh có nhiều không gian hơn để thử nghiệm, khai thác đa dạng chất liệu âm thanh và thể loại, từ đó truyền tải ý niệm bài hát một cách trọn vẹn hơn.
*Từ ‘Những Con Người’ đến ‘Vũ Trụ Nhỏ’: mở rộng thế giới nội tâm
Với Raditori, âm nhạc không chỉ dừng lại ở giai điệu, mà là cách tổ chức và diễn giải cảm xúc. Điều này được thể hiện rõ trong album đầu tay ‘Những Con Người’ (2021), nơi mỗi ca khúc là một lát cắt cảm xúc riêng, được nhân hoá như những “nhân vật” có thể đối thoại với người nghe. Ở đó, mọi trạng thái vui, buồn hay tức giận, đều được nhìn nhận như những phần không thể tách rời của con người, cần được lắng nghe thay vì chối bỏ. Phần cốt lõi của album nằm ở lời ca - thứ mang đậm dấu ấn của Nguyên: gần gũi, không phô trương nhưng đủ sức gợi mở những đoạn tự thoại nội tâm.
Đến ‘Vũ Trụ Nhỏ’ (2024), thế giới đó được mở rộng. Nếu album đầu tiên đi vào chiều sâu cảm xúc, thì album thứ hai đặt chúng trong một không gian lớn hơn - tâm trí con người như một vũ trụ phức tạp và hỗn loạn. Âm nhạc cũng đa dạng hơn, khi rock được pha trộn với nhiều thể loại khác nhau, tạo nên những màu sắc riêng cho từng ca khúc. Đặc biệt, phần artwork lấy cảm hứng từ câu chuyện ‘Thần Trụ Trời’ đã bổ sung thêm một lớp nghĩa cho toàn bộ album: hành trình sáng tạo, phát triển, rồi tự phá vỡ và tái tạo - như một vòng lặp không ngừng của con người. Qua đó, có thể thấy rõ hơn tham vọng xây dựng thế giới quan trong âm nhạc của Raditori, trong đó Nguyên là trung tâm sáng tạo.
*Trần Đức Nguyên và “vũ trụ” của riêng mình
Từ tháng 01 đến 07.2025, Trần Đức Nguyên thực hiện chuỗi ‘Đêm Nhạc Một Người’ tại nhiều không gian âm nhạc ở Sài Gòn. Dù mang tên gọi gợi cảm giác đơn độc, mỗi đêm diễn lại là một sự tụ họp - nơi Nguyên đứng cùng những cộng sự để làm mới các bản phối và mở rộng cách kể chuyện trên sân khấu. Với anh, sự đồng cảm từ khán giả sau mỗi đêm diễn trở thành động lực để tiếp tục đi tiếp trên hành trình âm nhạc của mình.
Cuối 2024 - đầu 2025, Raditori ngưng hoạt động, khép lại một giai đoạn quan trọng trong hành trình của Nguyên. Tuy nhiên, theo chia sẻ của anh, cách làm nhạc cốt lõi không thay đổi, mà điều khác biệt nằm ở việc mở rộng những gì anh muốn thử nghiệm, đồng thời tiếp tục học hỏi để thực hiện được những ý tưởng đó.
Trong giai đoạn chuyển mình này, hướng đi cá nhân của Nguyên cũng dần trở nên rõ ràng hơn.
Đĩa đơn ‘Đã Từng’ là bước mở đầu cho chặng đường này. Ca khúc được hình thành từ nhiều trải nghiệm thực tế, xoay quanh cảm giác tội lỗi và sự dằn vặt khi chính mình làm tổn thương một người mà mình xem là gia đình, là máu thịt - chỉ để chạy theo những sự công nhận mang tính nhất thời từ bên ngoài. Theo Nguyên, đây không phải là một câu chuyện quá xa lạ, mà là điều nhiều người có thể đã từng trải qua ít nhất một lần trong đời.
Vì vậy, ‘Đã Từng’ không chỉ là một ca khúc về tình yêu, mà còn là lời nhắc Nguyên gửi lại cho chính mình, về cách nhìn lại những lựa chọn đã qua và học cách đối diện với chúng.
Nếu ở giai đoạn trước, câu chuyện thường mang tính đối thoại giữa người viết và người nghe, thì hiện tại, âm nhạc của Trần Đức Nguyên nghiêng về cách biểu đạt thẳng thắn hơn - tiết chế lớp lang nhưng đào sâu vào trải nghiệm riêng. Những gì anh viết không còn dừng lại ở các “nhân vật cảm xúc”, mà tiến gần hơn đến chính đời sống nội tâm của mình.
Hiện tại, Nguyên theo đuổi con đường nghệ sĩ tự sáng tác và thể hiện, đồng thời chuẩn bị cho album đầu tay dự kiến ra mắt trong năm 2026. Anh cho biết dự án này sẽ không lặp lại tinh thần của ‘Những Con Người’ hay ‘Vũ Trụ Nhỏ’, mà mở ra một hướng tiếp cận mới, tập trung nhiều hơn vào góc nhìn cá nhân. Sau tất cả, điều anh vẫn giữ lại là việc kể chuyện bằng âm nhạc. Chỉ khác là lần này, câu chuyện được nói ra rõ ràng hơn và gần với chính mình hơn.